‘Van ‘hij # zij’ naar ‘zij = hij’

14-11-2018
Paul Cocquet

Na een deugddoende douche (dit was hard nodig) en een verkwikkende nachtrust (van Vera en mezelf in de koninklijke suite van het hotel) genoten we van een prima ontbijt.

Te voet wandelden wij naar het ontmoetingscentrum “Centro arte para la Paz” voor een intensieve workshop over ‘gendergelijkheid’ geleid door Patricia, die dit soort workshops ook geeft bij de partners van Trias. Patricia leidde de workshop op een deskundige manier.

Via allerlei oefeningen werd de problematiek uitgewerkt en begrepen wij de oorzaken van de sociale ongelijkheid. Iedereen kon vertellen hoe zij/hij zich voelde en wat zij/hij verwachtte van deze workshop. Woorden als: leergiering, open minded, benieuwd, enthousiast, goed luisteren, verschil tussen Europa en Centraal-Amerika werden genoteerd.

Wat doen Trias rond gendergelijkheid? Trias organiseert workshops voor de coöperatieven en partners. Dit proces bestaat uit 12 workshops voor vrouwen, en 10 voor mannen. Het principe luidt ‘personen veranderen om de organisatie te veranderen’. Deze workshop worden ingericht op momenten dat het past voor de vrouwen/mannen, zoals bijvoorbeeld in het weekend. Er wordt voor kinderopvang gezorgd, de kosten voor transport worden vergoed, etc. Dit alles zodat mensen geen nadeel ondervinden aan hun deelnamen (bv. geen inkomensverlies door een dag werk te missen).

De perceptie van de maatschappij ten opzicht vann jongens en meisjes speelt een belanrijke rol. Wanneer een een jongen geboren wordt is dit heel speciaal, voor meisjes wordt onmiddellijk gesproken over hun rol in het huishouden of haar rol ten dienste van de man. Een jongen krijgt privileges en een meisje beperkingen. Hier is het belangrijk om te sensibiliseren over gendergelijkheid.

In een volgende oefening werd gefocust op het verschil tussen het speelgoed waar jongens en meisjes mee spelen als ze klein zijn, en de impact hiervan. Het volgende wordt vastgesteld:

  • Het speelgoed is afhankelijk van het geslacht
  • Het speelgoed kan de beroepskeuze beïnvloeden (bv. iemand die veel met lego speelt, kan misschien sneller architect worden)
  • De sociale omstandigheden spelen een rol in de keuze van beroep
  • School en de media zijn eveneens belangrijke factoren die het leven van jongens en meisjes op het vlak van gender bepalen

Gendergelijkheid betekent dat er geen natuurlijke rollen bestaan. Tijdens de workshop wordt aangetoond dat waarden en normen kunnen getransformeerd worden. Het geslacht wordt biologisch bepaald en ligt fysiek vast, maar waarden en normen kunnen veranderd worden. Het zijn sociale en culturele constructies. Met volgende belangrijke elementen – die veel invloed uitoefenen – moet rekening gehouden worden: opvoeding binnen de familie, de school, de kerk, de gemeenschap, de media en de leefwereld (stad/platteland).

Samengevat, om te komen tot gendergelijkheid moet men de traditionele waarden transformeren en moet het rollensysteem dat de maatschappij oplegt herbekeken worden

Het doel van de workshop is om te sensibiliseren, identiteiten te transformeren en tot een waardige rechtvaardige samenleving te komen.

Tot slot stelden we nog enkele vragen rond abortus, holebi’s en transgender gesteld. Deze onderwerpen zijn in El Salvador zeer moeilijk bespreekbaar. Over seksuele voorlichting wordt in scholen beperkt gecommuniceerd. Over holebi’s en transgenders helemaal niet. Er gebeuren veel misdaden tegen holebi’s en transgenders. Abortus wordt gelijkgesteld met moord en de vrouw wordt als moordenaar vervolgd. Mede hierdoor gebeuren er veel klandestiene abortussen en sterven ook vrouwen hieraan.

Toevallig staat vandaag in de Belgische kranten een bericht over een El Salvadoraanse vrouw van 25 die vervolgd wordt voor abortus. Zij werd verkracht door een familielid, ze heeft nu een zoontje van twee jaar. Zij wordt beschuldigd van een poging tot abortus, of dus poging tot moord en hangt 20 jaar celstraf boven het hoofd.

Tenslotte kregen we nog wat cijfers mee om aan te tonen dat gendergelijkheid zeker nog niet bereikt is en dat vrouwen – ondanks het feit dat ze met meer zijn – nog steeds achtergesteld worden.

Een zeer interessante, interactieve workshop die ons inzicht gegeven heeft in de problematiek. Er is nog een lange weg te gaan om verandering te bereiken.

Na een lekkere lunch konden we nog een kleine tentoonstelling bekijken in een nabije kerk over de ‘Dia de los Muertos’, een feest dat op Allerheiligen en Allerzielen. Er worden kleurrijke altaarstukken gemaakt ter herdenking van de overledenen. Voor de tentoonstelling hebben familieleden deze altaarstukken gemaakt; ze zullen ze na de tentoonstelling ook mee naar huis nemen. Een zeer mooie verzameling!

Daarna hebben we vrij tijd om het stadje te bezoeken. Mooie kerk en marktplein en typische winkeltjes. In de kerk werden terzelfdertijd twee mensen begraven. De lijken werden onder muzikale begeleiding naar de kerk gereden. Rond 17u vertrokken we naar het restaurant El Tejado, dat een prachtig panorama bood op het meer in Suchitoto. We konden nog even genieten van het mooie zicht vooraleer de zon onderging, over dit prachtige land vol contrasten.